monvivre

Ik neem je mee op mijn pad….

Hij

De eerste heftige gebeurtenis op het gebied van overlijden van een dierbare was het overlijden van mijn vader. Inmiddels alweer 14 jaar geleden. In feite had ik al jaren ervoor stukje bij beetje afscheid van hem genomen. Hij heeft jaren in een verpleeghuis gezeten i.v.m. zuurstoftekort in zijn hersenen, waardoor hij een soort van dement leek en dus allang niet meer de vader was die ik had. ‘Helaas’ heb je met die vorm nog goede momenten, vooral als je fris en uitgeslapen bent, dus ik heb wel eens lopen janken als ik wegging en hij vroeg of hij mee naar huis kon, omdat het niet uit te houden was tussen al die gekke mensen. Maar ook dat heeft weer twee kanten. Er waren dus ook nog momenten dat hij wel ineens de vader was die ik had gehad. Dat hij ineens weer zorgzaam kon zijn en je echt écht aan kon kijken zoals vroeger.

Ik heb in de eerste jaren na zijn overlijden een schurfthekel gehad aan Vaderdag. Al die weken van tevoren dat er al leuk reclame voor gemaakt werd en al die gezellige foto’s van vader- en dochtermomenten die ik niet meer zou meemaken. Inmiddels weet ik beter en zijn er ook genoeg mensen om me heen die -om wat voor reden dan ook- helemaal geen leuke herinneringen hebben aan hun vader of deze nooit gekend hebben.

Tegenwoordig wil ik vooral de mooie herinneringen koesteren. En die zijn er genoeg. Mijn paps was een lieverd. Zo lief, dat als hij dan ooit kwaad werd, je in je broek pieste van angst. Je was het niet gewend en dan wist je dus dat je écht over de schreef was gegaan. Oké, wacht, we zouden het over de mooie herinneringen hebben.

Als mijn moeder trouwens boos was, dan nam mijn vader het vaak voor ons op. Helaas niet altijd door tegen mijn moeder in te gaan, maar door ons ‘achter de schermen’ te helpen. Ik weet nog dat ik een keer door mijn moeder zonder eten naar boven werd gestuurd. Een tijdje later werd er zachtjes op mijn deur geklopt. Dan kwam mijn vader stiekem een gesmeerde boterham brengen. Mijn broer deed hetzelfde (misschien was het andersom en kwam mijn broer eerst, maar dat maakt niet uit). Feit is dat ik waarschijnlijk die avond meer op had dan normaal gesproken.

Ik herinner me de fijne gesprekken die we samen hadden tijdens de afwas ’s avonds. Moet je nagaan wat ik gemist zou hebben als we toen een vaatwasser hadden gehad.

Mijn vader had een goed gevoel voor humor. Hij was altijd wel in voor een geintje. Zou ik dat van hem geërfd hebben? Als ik door mijn fotoalbums van vroeger heen blader, dan zie ik geregeld gekke foto’s van hem en van ons samen.

Dat ik hem en mijn moeder meenam op autotripjes toen ik mijn rijbewijs had (zij hadden beiden geen rijbewijs) en hij ineens heel hard ‘PAS OP’ riep, waarop ik me rot schrok en hij met de verklaring kwam dat hij alleen maar had opgelezen wat er op een bord langs de weg stond.

Hij is gestopt met roken toen hij zijn eerste hartinfarct kreeg. Toen zijn hersenen jaren daarna door een hartstilstand en een week coma niet meer goed functioneerden, was hij jaren kwijt uit zijn geheugen en dacht bijvoorbeeld dat hij weer rookte. Ik rookte zelf nog in die tijd. Toen hij na een aantal jaar niet meer thuis kon wonen, ging hij naar een verpleeghuis. Dan ging ik met hem een rondje lopen in de tuin van het verpleeghuis en rookten we achter de rozenstruiken stiekem samen een sigaretje. Om hem nou nog te behoeden voor een vroegtijdig overlijden door roken, terwijl de man alleen nog maar een schaduw van zichzelf was en inmiddels achterin de 70. Ik vond de schaarse momenten waarop hij toen gelukkig was belangrijker en als dat dan genieten van een sigaretje was… prima. Die twinkelende ondeugende ogen van hem, omdat hij er zo van genoot, ik zie ze tot op de dag van vandaag nog voor me. Uiteindelijk mijn moeder zover gekregen dat ze met enige regelmaat een pakje sigaretten meenam. Dat werd bij de verzorgers neergelegd, die hem dan vervolgens mee naar buiten namen als ze zelf gingen roken.

Het verpleeghuis organiseerde uitstapjes voor de bewoners. Zo zijn hij en ik samen met een stel andere bewoners naar Ouwehands dierenpark geweest. Hij kon toen al niet echt goed meer lopen, dus hij in de rolstoel en ik erachter. Dat zijn de momenten die ik koester. Hij vond het geweldig en ik net zo.

Op een keer waren we zijn vaste rolstoel kwijt. Ik hem in een andere gezet, maar dat was een of ander apart ding. Wel handig leek het me, want er zaten handremmen op. Althans…. dat dacht ik…. Het bleken hendels te zijn waarmee je de rolstoel kon laten zakken, waardoor degene die erin zat zo ongeveer kon liggen. Dat mijn vader en ik dat niet in de gaten hadden toen ik dacht te remmen, heeft de slappe lach bij ons beiden opgewekt. Ineens stond ik daar recht in het gezicht van mijn vader te kijken die zo ongeveer bij mij op kniehoogte ondersteboven in de stoel hing. Na even geschrokken te zijn, piesten we beiden bijna in ons broek van het lachen, omdat het zo’n idioot gezicht was. Ik kreeg hem daardoor ook niet meer omhoog in die stoel en heb het personeel moeten roepen om te helpen.

Mijn vader was vroeger altijd met zijn handen bezig. Hij bouwde bijvoorbeeld poppenhuizen voor mijn zussen, waar ik jaren later ook nog mee gespeeld heb. We hadden op zolder het befaamde ‘hok’. Als mijn vader in ‘het hok’ zat, dan was hij dus lekker aan het timmeren, zagen, dingen repareren etc. Hij is ver voordat ik geboren werd meubelmaker geweest. Helaas kwam daarmee te weinig brood op de plank, dus heeft hij gekozen voor een baan die meer geld in het laatje bracht, maar hij had het liefst met zijn handen gewerkt.

Als ik zo aan het schrijven ben, komen er zoveel herinneringen naar boven, dat ik deze blog waarschijnlijk nog 3 keer zo lang kan maken. Wie weet voer voor een volgende keer.

Conclusie van het verhaal: geniet van je vader, niet alleen vandaag op Vaderdag, maar het hele jaar door. Wie weet erger je je aan zaken van hem of ben je het niet altijd met hem eens, dat geeft niet, hij is ook maar een mens die geprobeerd heeft je zo goed mogelijk op te voeden. Als hij er niet meer is, dan is het voorgoed te laat. Maak mooie herinneringen met elkaar of met je bonusvader, je surrogaatvader, whatever, het maakt niet uit, maar geniet van elkaar zolang het nog kan.

 

 

 

 

 

 

 

8 reacties »

Ode aan Anja

Vandaag zou ze 60 zijn geworden. Ze had het niet heel leuk gevonden om al ‘zooo oud’ te zijn, maar ze had het vast gevierd. De speciale data vierde ze nog wel eens met een etentje.

Natuurlijk mis ik haar en had ik haar graag vanochtend heel vroeg gebeld en hard door de telefoon ‘Lang zal ze leven’ geblèrd, maar ik weet al een paar jaar dat dat niet meer gaat gebeuren en ik leer er steeds beter mee omgaan. Vandaar dat ik vandaag het leven ga vieren. Mijn leven dat nog wel bestaat en waar ik vooral niet aan voorbij moet gaan, omdat ik weet dat het zomaar over kan zijn. Haar leven, dat niet meer bestaat, maar dat door mijn herinneringen en die van anderen levend gehouden wordt.

En die herinneringen zijn er. Aan hoe ze was en wat ze deed. Ik bewonder haar nog steeds om hoe ze altijd voor anderen klaar stond. Ik doe het haar niet na. Ik sta voor anderen klaar, maar niet op de oneindig geduldige manier die zij had en niet voor iedereen. Zij kon mij wel eens peper in mijn reet stoppen om iets te doen voor iemand (waar ik het nut niet van in zag), terwijl ik haar kon afremmen als ze zichzelf weer teveel wegcijferde voor anderen.

Ze dacht overal aan. Echt overal. Als ik vertelde over vrienden om mij heen waar iets mee was, hopla, een paar dagen later had diegene een kaartje in de bus. Had ze weer eens iets heerlijks gebakken (nog zo’n talent van haar dat ik niet heb) dan was dat niet voor haarzelf, maar voor iedereen om haar heen. Hoeveel mensen al niet haar befaamde ragout hebben mogen komen proeven. Het maakte haar niet uit, ze deed het gewoon. Of ze gaf bakjes mee voor in de vriezer.
Dozen met zelf gebakken speculaas gingen zo ongeveer door Utrecht en omstreken heen rond Sinterklaas. Het personeel in de verzorgingshuizen waar mijn vader en later mijn moeder hebben gewoond, werden ook bij iedere feestdag voorzien van allerhande lekkere baksels in mooie doosjes of mandjes opgemaakt met fleurige servetten en cadeausliertjes.

Ze was niet zo’n reiziger, maar iedere keer als ik erop uittrok kwam er een paar dagen van tevoren standaard een zak met zelf geschept snoep voor tijdens de reis op de proppen. In het begin heb ik gekscherend een keer gezegd dat het wel jammer was dat er dan van sommige snoep een oneven aantal in de zak zat, omdat ik dan ruzie zou krijgen met mijn reispartner. Sinds die tijd zorgde ze dat van alle soorten er een even aantal in de zak zat. WIE doet dat nou?!?
Ze was dan ook wel weer zo dat ze een keer stiekem hele vieze snoepjes in de zak erbij had gedaan waar je bakkes vierkant van samentrok. Wat heeft ze gelachen toen ik haar vanuit het buitenland belde om haar daar vriendelijk voor te bedanken.

Ze zorgde op dat soort tripjes meestal voor mijn katten. Als ik thuiskwam hing er een A3 vel op de voordeur met getekende kattenpootjes erop en ‘welkom thuis’.

Waar ze vooral geen geduld mee had, was het uit elkaar halen van snoertjes, het minutieus recht schilderen van de randjes van het witte plafond naar de gekleurde muur, technologie en zakelijke brieven schrijven. En gelukkig maar, want zo kon ik me tenminste ook nog eens nuttig maken.

Ze hield van creatief bezig zijn. Schilderen bijvoorbeeld, alhoewel ze zich daar al jaren geen tijd meer voor gunde. Ik kwam nog mooie tekeningen tegen bij het opruimen van haar huis.

Ze heeft toen ik eindexamen deed op de middelbare school prachtige kaarten gemaakt. De dag voor een examen kreeg ik dan een kaart via de post en die was dan toegespitst op het vak dat ik de dag erna had. Mooi getekend en ingekleurd. Ze had er veel werk van gemaakt.

Ze had maar één luchtje dat ze echt lekker vond en dat was Musk van Alyssa Ashley. Zo heel af en toe kom ik iemand tegen op straat of in een winkel die dat luchtje op heeft. Reuk is vaak de meest sterke herinnering. Zo’n gekke gewaarwording als er dan iemand langs je loopt, je ruikt dat zeer bekende geurtje en dan die mengeling van weemoed en verlangen die je terugbrengt naar het verleden, waarbij je hersenen even met je op de loop gaan en je denkt dat het weer zoals vroeger is.

Oorbellen droeg ze wel, maar meestal dezelfde mooie gouden knopjes.
Door haar toedoen heb ik gaatjes in mijn oren gekregen. Dat was een voordeel van een zus die 12 jaar ouder was. Ze woonde toen al in Drenthe en ik ging regelmatig bij haar logeren. Bij één van die bezoekjes heeft ze me stiekem meegenomen naar een juwelier en heb ik daar gaatjes in mijn oren gekregen. Ik weet eigenlijk niet of ze er ruzie over gehad heeft met mijn ouders, maar het was toch al niet meer terug te draaien.

Ik kan nog wel even zo doorgaan. Wie weet over een tijdje een ‘ode aan Anja, deel 2’ ;-) . Voor nu staan haar favoriete roze roosjes hier in de huiskamer. Ik kan ze dan wel niet meer voor haarzelf kopen, maar zo eer ik haar vandaag. Sinds kort heb ik eindelijk een zorgvuldig uitgekozen foto van haar en mij samen af laten drukken en in een mooi lijstje gedaan. Soms praat ik even tegen haar op die foto en dan loop ik weer verder om mijn leven te leven met haar in mijn herinnering. Hoe anders was ik als mens geweest als ik haar niet in mijn leven had gehad. En dat is iets om heel hard te vieren!

4 reacties »

In herinnering – 2 jaar geleden

Aankomende maandag is het twee jaar geleden dat ik aan het begin van de middag ontdekte dat mijn oudste zus niet meer leefde. Twee jaar geleden alweer of pas twee jaar geleden, het is maar net hoe je het bekijkt. Inmiddels heb ik ermee leren leven. Het went. Toch kan het besef en verdriet soms ineens weer terugkomen. Die wurggreep die ik voelde om mijn nek is er heel af en toe nog in iets mindere mate en op de meest onverwachte momenten. Ineens op het werk door iets onverklaarbaars of door een TV programma waar iets in gebeurt dat zij ook zo kon doen.

Ik schrok laatst toen ik in een winkel rondkeek en er aan de andere kant iemand zich omdraaide en ik in een flits Anja dacht te zien. Ik ben richting de vrouw gelopen om haar van dichtbij te kunnen bekijken om dat fijne gevoel dat er bij mij naar boven kwam nogmaals te ervaren. Toen ze zich vlakbij me omdraaide was het Anja niet. Natuurlijk niet. En gelijk was dat gevoel weer weg. Ik heb de vrouw nog een tijdje van een afstandje staan te bekijken. Misschien als ik haar toch weer van veraf zou bekijken en dan mijn ogen iets zou dichtknijpen dat dat gevoel weer terug zou komen en ik toch weer even het idee zou hebben dat het Anja wel was. Natuurlijk werkte ook dat niet. Dat je blijkbaar zo graag wilt dat het wel Anja is, terwijl je weet dat ze al een tijdje dood is. Wat een mindfuck.

Zo ben ik ook een keer iemand in de gangpaden van een supermarkt min of meer gevolgd, omdat ik de eerste keer dat ze langs me liep Anja haar luchtje rook. Die herinneringen die daardoor naar boven komen… heel even dat gevoel van vroeger. Heel even maar.

Als ik zo doorga sta ik straks met een balkje voor mijn hoofd op een site met gezochte engerds. Gelukkig gebeurt me dit niet zo vaak.

Ach, het maakt me ook niet uit. Door dit soort dingen te ervaren hou ik de herinnering aan haar in leven. Zo heb ik nog steeds haar nummer in mijn telefoon staan. Ik kan en wil het nog niet wissen. Ik blijk niet de enige te zijn die haar nummer nog niet gewist heeft, dat is leuk om te horen van anderen. Het blijft ook zo hartverwarmend als ik bij de mensen om me heen iets zie staan of liggen dat van Anja was.

Laatst vroeg iemand me of er goede dingen gebeurd waren door de dood van Anja. En ja, die zijn er. Mijn werk is een stuk minder belangrijk voor me geworden. Zo veel minder dat ik besloten heb om per 1 januari een dag minder te gaan werken. Het kost wel wat, maar wat ik ervoor terugkrijg is onbetaalbaar. Een vaste dag waarop ik andere dingen kan ondernemen of misschien helemaal niets. Vooral gewoon doen waar ik zin in heb.

Daarnaast onderzoeken wat ik met de rest van de dagen wil. Dat ik mezelf niet meer tot aan mijn pensioen zie werken in de functie waar ik nu nog in zit is een feit.

En het besef dat ik goed voor mezelf heb te zorgen. Mijn lichaam heeft me de afgelopen tijd flink laten weten dat ik niet echt lekker bezig was. Ik ben er heilig van overtuigd dat als je niet naar je geest luistert je lichaam je vanzelf een opdonder geeft om je te laten inzien dat je even op de rem dient te trappen.

Dat ik inmiddels weet dat ik heel veel aan kan en blijkbaar blijf functioneren is ook iets dat ik geleerd heb door het overlijden van Anja. Rouwen, huis leeghalen, dealen met allerlei ellende er omheen, binnen een half jaar een appartement kopen en ook nog even verhuizen. Volgens mij was dat wel de druppel, dus ophouden en rust nemen is ook iets waar ik inmiddels steeds meer naar luister.

En dankbaar zijn voor wat er wel is geweest. Ik heb 45 jaar Anja om me heen gehad. Dat had ook nog veel korter kunnen zijn. Afgelopen donderdag hebben twee jonge vrouwen van net in de 20 afscheid moeten nemen van hun vader die ook plotsklaps veel te vroeg overleden is. Die meiden hadden gedacht dat hun vader erbij zou zijn als ze gaan afstuderen, als ze trouwen en kinderen krijgen. Op die leeftijd hoor je je vader nog niet kwijt te raken. Ik weet het, het is niet met elkaar te vergelijken, maar het is wel goed om te relativeren door dit soort gebeurtenissen.

Anja, ik weet dat je overal om me heen bent. Dat je meekijkt met wat er gebeurt in mijn leven. Door mijn liefde voor jou en door die van anderen houden we jou samen in leven. Mooie herinneringen aan jou die we dikwijls met elkaar delen. Vergeten is geen optie, dat heb je aan jezelf te danken door de manier waarop je er altijd was voor anderen.

We can’t let go – Petra Berger & Simone Kleinsma

3 reacties »

Oefening in begrip

Sinds ik veel meer stilsta bij hoe ik reageer op anderen, dat het allemaal in het leven niet zo zwart wit is en dat positief in het leven staan me veel meer oplevert, valt het me sneller op als anderen dat niet doen. Helemaal niet makkelijk om het zomaar even om te gooien, het is flink oefenen. Ik heb er best even over gedaan en het blijft nog steeds een uitdaging als er zaken om me heen of in de wereld gebeuren die anders gaan dan ik zou willen. Zodra ik daarop ga reageren, omdat ik mijn mening erover kwijt wil, ben ik net zo bezig als waar ik me aan erger als ik het anderen zie doen.

Het is veel makkelijker om het bij een ander te constateren, maar tegenwoordig bedenk ik me daarna wel of ik me er zelf soms ook schuldig aan maak. En regelmatig moet ik dat beamen, maar dan leer ik er weer van en het zal me de volgende keer minder snel overkomen.

Hoe meer aandacht je ergens aan geeft, hoe meer het bij je terugkomt. Negatief en positief. En daardoor kom ik dit artikel dan tegen ‘Wat wij leren van Trump’ van de website ‘365 dagen succesvol’.

Het gaat erover dat we overal van kunnen leren. Dat is iets waar ik helemaal achtersta. Ik heb zelfs geleerd van de dood van mijn zus. Hoe graag ik haar nog steeds terug zou willen en hoe ontzettend graag ik had gezien dat het niet gebeurd was, ben ik er sterker door geworden. Ik weet inmiddels dat ik aardig wat aan kan voordat ik helemaal instort en er niet meer uitkom. Ik lig nauwelijks meer wakker van mijn werk nu ik weet dat er ergere dingen zijn. Ik ben nog nooit zo bewust door alle stadia van verdriet en rouw gegaan, alhoewel ik dat nu achteraf veel beter zie dan op dat moment. Ik heb mezelf beter leren kennen. Ik geniet veel intenser van kleine dingen en ik wacht niet meer met dingen doen, maar probeer het nu al te realiseren of voor de nabije toekomst.

Er staan drie lessen in het artikel:

  1. Vecht niet met de realiteit (je verzetten tegen dingen die je niet kunt veranderen)
  2. Het is een oefening in begrip (niet waarnemen, maar echt begrijpen wat er gebeurt)
  3. Leef het voor (bekritiseer niet, maar laat zien hoe het ook kan)

Dat is een korte versie, het is geen lang artikel, dus als je er tijd in wilt investeren: interessant om te lezen. Het gaat in feite niet over Trump, maar over onszelf en over iedere vergelijkbare situatie groot of klein.

Wat me trof was het volgende: ‘Het is verleidelijk om heel veel te vinden van mensen met denkbeelden die jij niet deelt’. Inderdaad. Ik herken dat bij mezelf ook. Gelukkig herken ik dat steeds vaker, omdat ik het daarna ombuig en probeer te begrijpen waar die ander vandaan komt. Mijn waarheid is niet DE waarheid. En ook al ben ik het niet eens met iemand, dan kan ik het wel respecteren of proberen te begrijpen waarom die ander zo denkt of doet.

Daarom kan ik een Trump best bewonderen dat hij zover is gekomen. Blijkbaar heeft hij de juiste skills om zo groot te worden, het is geen dom geluk geweest. Of ik het eens ben met zijn standpunten en op hem gestemd zou hebben is een ander verhaal.

Sommige mensen om me heen worden er vast wel eens moe van dat ik tegenwoordig bij een negatieve reactie vraag of ze de andere kant ook bekeken hebben en of ze wel zeker weten dat het waar is wat ze denken. Het is zo makkelijk om alleen maar te denken vanuit je eigen blikveld en alles bij die ander neer te leggen die het zo fout doet of dat bijvoorbeeld doet om jou te benadelen. Dat die mensen dat doen vanuit hun eigen achtergrond en denkbeeld wordt voor het gemak maar even vergeten.

Probeer die andere kant ook te begrijpen. Iemand kan bij je komen met een verhaal waar je direct begrip voor hebt, maar probeer ook die andere kant die je niet hebt kunnen checken niet te vergeten. Je weet niet wat de achtergrond is van het verhaal en hoe de andere kant hierin staat. Daar heb je het weer: ‘Het is verleidelijk om heel veel te vinden van mensen met denkbeelden die jij niet deelt’.

Kijk bijvoorbeeld maar eens naar zo’n programma over burenruzies. Op het moment dat ze bij elkaar worden gebracht en zien hoe de ander leeft en waarom diegene doet wat hij/zij doet, is er al zoveel gewonnen. Begrip tonen voor alle partijen. Dat betekent niet het ermee eens zijn, maar het maakt je wereld groter en flexibeler. Je wordt er een leuker mens van voor jezelf en uiteindelijk ook voor anderen.

2 reacties »

Dankbaar

Het is net alsof degene die ik was voordat mijn zus overleed een andere ik is dan degene die daarna door moest met haar leven. Er is natuurlijk maar één ik en in principe ben ik dezelfde, maar ik ben er wel door veranderd. Er zijn nu gebeurtenissen van voor 12 december 2014 en van daarna.

Ik weet nu dat ik zo ongeveer alles wel aan kan als ik zie wat er het afgelopen anderhalf jaar gebeurd is. Blijkbaar is mijn veerkracht eindeloos. Als ik nu bedenk wat er toen allemaal op me af is gekomen en hoe ik me daar bewust, maar vaker nog onbewust doorheen gevochten heb. Of onbewust…. verdoofd en op de automatische piloot is een betere omschrijving. Het huis leeghalen met alle emoties van dien, alle rompslomp met instanties, omgaan met mensen die zaken niet begrepen en het anders wilden, ondertussen bang zijn voor je eigen gezondheid, omdat je nog niet wist of er een erfelijkheidsfactor meespeelde en sowieso omdat je net had meegemaakt dat het zomaar over kan zijn. De onderzoeken in het ziekenhuis om uit te sluiten dat ik ook iets zou mankeren. Goed dat het kon, maar ook dat gaat je niet in de koude kleren zitten.

Het is niet alleen mijn eigen verdienste dat het normale leven redelijk is teruggekeerd. De mensen om me heen hebben daar zoveel aan bijgedragen. Als ik dit allemaal in mijn eentje had moeten doen, was ik denk ik gek geworden. Uiteindelijk moet je het verdriet alleen verwerken, er is niemand die je daarbij kan helpen, maar het kan wel iets makkelijker gemaakt worden door de liefde van mensen die mij zoveel anders hadden gegund.

Ik ben dankbaar voor al die mooie mensen die zich ieder op hun eigen manier om me bekommerden. Ik weet zeker dat ze zich soms ongemakkelijk moeten hebben gevoeld, omdat het gewoon niet te bedenken is hoe je iemand met zoveel verdriet kan helpen, maar ze weten niet dat op welke manier ze het ook geprobeerd hebben, het goed was. Het heeft me ontzettend geholpen en nog steeds.

Door deze mensen kan ik doorgaan. Ze hebben me er doorheen gesleept ook al hebben ze dat misschien niet eens in de gaten. Dat ik ze daar dankbaar voor ben weten ze vast wel, maar ze zullen denk ik nooit weten hoe groot die dankbaarheid is.

Degene die vanaf het eerste telefoontje naar mijn werk rond lunchtijd met me meeging en er voor me was. Die me op mijn meest radeloze zwarte moment heeft meegemaakt en deed wat ze kon om me te helpen. Als ik er nu nog wel eens aan terugdenk dat we toen de eerste paar uur voorbij was, we stilletjes met z’n tweetjes op de bank in het huis van mijn zus zaten en zij me haar lunch aanbood, omdat ze vond dat ik iets moest eten. Ik moet er nu nog regelmatig om glimlachen dat we daar met twee half verlepte bammetjes zaten.

Degene die alles liet vallen toen ik belde, in de auto sprong om dik anderhalf uur te rijden om bij me te zijn. Zij die de meest donkere momenten heeft meegemaakt en stil met een arm om me heen zat toen ik ’s nachts rechtop in bed zat, omdat ik niet meer wist hoe ik het had, omdat de eerste realiteit hard insloeg. Dezelfde die me een aantal maanden later liet lachen door quasi ongeduldig te vragen of ik er nou nog niet overheen was.

Degene die nachten op de bank heeft geslapen en er steeds weer was als het me teveel werd. Meehelpen met het opruimen van het huis van mijn zus was niet teveel gevraagd. De moeilijke data worden nooit door haar vergeten.

Degene die als ze maar even tijd had onverwacht langskwam om te horen hoe het met me ging en later met het opruimen van het huis. Diegene die een paar weken na het overlijden van mijn zus bijna haar eigen man kwijt was door ziekte, maar toch tijd voor mij wist te vinden. Ik zal nooit vergeten dat we ergens rond de jaarwisseling van 2014 een keer middenin de nacht met ekaar gebeld hebben toen we merkten dat slapen die nacht niet lukte. Allebei met onze eigen angsten en verdriet bezig, maar genoeg liefde voor elkaar om de ander proberen te helpen.

Degene die door een bloedband met me verbonden is, die ook haar eigen verdriet had en samen met mij de schouders eronder gezet heeft om alles te regelen met het huis, iedere keer opnieuw totdat alles klaar was. Diegene waarmee ik een half jaar later de as op zee ben gaan uitstrooien tijdens een mooie ceremonie, die momenten verbinden ons voorgoed.

Er zijn meer mensen die grote of kleine impact op me gehad hebben de afgelopen tijd. Die ook nu de hectische tijd voorbij is, aan me denken, me laten weten op wat voor manier dan ook, dat ze snappen dat het niet na een bepaalde tijd klaar, over en uit is met het verdriet.

Ik begin weer de mooie dingen om me heen te zien. Ik kan bijna weer voluit lachen zonder me schuldig te voelen dat ik me vermaak terwijl ik dat uit respect voor mijn zus niet zomaar kan doen (althans zo dacht ik er een tijd over). Ik heb een paar weken geleden voor het eerst weer zo gelachen met iemand dat de tranen over mijn wangen liepen.
Ik geniet van mijn nieuwe woning waar ik inmiddels alweer een half jaar woon.
Daarnaast merk ik dat ik geleerd heb van alles dat ik meegemaakt heb. Zo lig ik sinds anderhalf jaar totaal niet meer wakker van mijn werk. En dat ligt er echt niet aan dat mijn werk opeens anders is geworden, ik ben erachter gekomen dat er belangrijkere dingen in het leven zijn.

Nu alleen nog ophouden met de irrationale gedachte dat de mensen waar ik van hou ook zomaar neer kunnen vallen en ik dan nog meer kwijt ben.

 

 

 

 

Een reactie plaatsen »

Ik begrijp mezelf niet

Ik kan er de vinger niet helemaal opleggen, maar ik ben de laatste dagen een beetje uit het lood geslagen. Net alsof ik mijn emoties niet onder controle heb. Over het algemeen gaat het prima, maar het lijkt deze dagen allemaal wat meer binnen te komen. Geen idee waarom.

Ik doe leuke dingen, ik ben lekker bezig, ben zowaar aan het sporten, voel me daardoor lichamelijk steeds wat beter, op het werk gaat het oké, dus waar komt dit vandaan?

Ik ga vanochtend met een chagrijnige porum naar het werk. Heb me daar maar afgezonderd om een ander er niet mee lastig te vallen (en zij mij andersom ook niet). Ik ben bijna nooit (meer) chagrijnig. Dus waarom? Ja, ik weet wel een klein beetje waarom, ik heb heen en weer zitten mailen afgelopen vrijdag met mijn leidinggevende en voelde me onheus bejegend door een voorval de afgelopen week. Uiteindelijk stelt het geen bal voor en in iedere andere week van het jaar had ik er niet zo’n heisa van gemaakt (vooral in mijn hoofd), maar nu wel. Het is vandaag ook gewoon opgelost zoals het al die andere keren dat zoiets zou gebeuren wordt opgelost, maar dit keer kon ik het niet goed relativeren.

Als klap op de vuurpijl kom ik vanmiddag -toen ik naar mijn jaaropgave zocht op het werk- per ongeluk op de pagina waar mijn eigen gegevens staan. Zit ik daar ineens te kijken naar alle gegevens van mijn oudste zus die ik nog niet zo lang voordat ze overleden is ingevuld heb als contactpersoon voor als er wat met mij zou zijn en ze iemand zouden moeten inlichten. Sommige van die simpele dingen kunnen zo plotsklaps hard binnenkomen.
Ineens de wetenschap dat het niet meer nodig is, dat het andersom waarheid is geworden, omdat haar werk mij moest gaan inlichten, dat het allemaal verleden tijd is, dat het nooit meer zo zal zijn als voor 12 december 2014. Het gemis is er gelijk weer in volle hevigheid.

Wie weet ben ik er de laatste week onbewust wel meer mee bezig geweest. Ik ben vorige week zondag bij familie geweest waar zij goede vrienden mee was. Tijdens de reis er naartoe kwamen we met de trein de boerderij tegen waar mijn zus jaren gewoond heeft. Ik heb die afstand vaak vervloekt en gewenst dat ze dichterbij woonde. Nu dacht ik alleen maar: wat kan die afstand me nog schelen, liever een lange afstand dan de gigantische afstand die er nu is en die nooit meer te overbruggen is.

Later in de week heb ik vrienden van haar voor het eerst sinds tijden op bezoek gehad, dan komt ze natuurlijk ook ter sprake. Heel fijn juist, daardoor leeft ze voort in onze gedachten, maar onbewust raakt het me toch meer dan ik gedacht had.

Maar waarom het me nu meer doet dan die andere weken… wie weet ligt het echt aan die volle maan. Gewoon dit maar uitzitten, door blijven ademen (belangrijk) en verder gaan.

 

1 Reactie »

Leerschool

Een paar jaar geleden toen ik nogal bezig was met wat anderen wel allemaal niet van me zouden denken, kreeg ik als opmerking ‘Denk je nou echt dat iedereen met jou bezig is? Je maakt jezelf wel heel belangrijk.’ Ik was met stomheid geslagen. Daar werd mijn slachtofferrol met de grond gelijk gemaakt en werd ik de egoist die vond dat alles om haar draaide. Die opmerking heeft me de ogen geopend en me uiteindelijk bevrijd van de last die ik met mee droeg. De volgende opmerking was namelijk: ‘Stel nou in het ergste geval dat het écht zo is, dat ze allemaal wat van je vinden, WAT dan nog?!?! Verandert dat wie jij bent? Laat je je zo makkelijk beïnvloeden door wat totale vreemden met je doen?’

Iedereen is bezig met zijn/haar leven naar eigen maatstaven zo goed mogelijk in te vullen en een fijn leven te leiden. Ze hebben geen tijd om zich druk te maken over jou.
We brengen als volwassenen een rugzakje mee met alles wat we meegemaakt hebben in onze jeugd en daarna. Het is maar net hoe je in het heden omgaat met al die ervaringen. Laten we ons leven erdoor verzieken of proberen we er met elkaar het beste van te maken?

We reageren vanuit onze eigen grondbeginselen. En als het allemaal tegenzit komt dat stukje soms naar boven. Hetgeen het diepst in je ziel geworteld zit zal hetgeen zijn waarnaar je zult handelen. Is je vroeger verteld dat je het toch wel niet zou kunnen? Of was je niet goed genoeg? Of werd je niet gezien?

Bij mij is het onder andere dat ik het gevoel heb gehad heel erg beteugeld te zijn geweest. Daarom wil ik altijd vrij zijn. Ik handel er vaak naar. Ik laat me niet zo makkelijk aan banden leggen. Het vrij willen zijn zal er vast mee te maken hebben dat ik geen vaste relatie heb. Het idee niet meer te kunnen doen en laten wat ik wil en constant rekening te moeten houden met een ander, verstikt me. En dat is dus ook gelijk mijn valkuil, want diep van binnen weet ik dat het niet zo hoeft te zijn, maar toch beperk ik mezelf met die overtuiging.

Genoeg te leren dus nog. Ik had vorig jaar drie punten op mijn lijstje staan om aan te werken in willekeurige volgorde:

  • een huis/appartement kopen;
  • een betere gezondheid krijgen;
  • een leuke relatie.

Tussen de bedrijven door had ik nog ‘even’ iets anders om mee te dealen (zie de vorige ’68’ blogs), maar ondanks dat zit ik sinds anderhalve maand in mijn eigen appartement.
Mijn gezondheid wordt beter, daar wordt aan gewerkt, dus dat is nu al gestart. Derde punt wordt indirect aan gewerkt aangezien ik ervan overtuigd ben dat als ik goed in mijn vel zit (letterlijk en figuurlijk) dat vanzelf wel komt. Ik geloof er op het moment nog niet zo in mede doordat ik het eigenlijk niet mis. Ik zie alleen nog maar de nadelen, maar dat ik het op het lijstje heb gezet betekent wel dat ik geloof dat het anders kan zijn en dat er vast voordelen moeten zijn als de halve wereld er anders over denkt :-D .

Dat eigen huis kopen is ook al een stap in de richting dat die drang naar vrijheid normale properties begint aan te nemen. Huren is namelijk ook een manier om nergens aan vast te zitten. Kopen is een behoorlijke verantwoordelijkheid. Je kunt niet meer zomaar je biezen pakken en wegwezen.
Maar ja, een huis kopen is een stuk makkelijker dan een relatie aangaan. Dat huis spreekt me niet tegen en wil niks van me ;-)

Enniewee… wat ik ermee wil zeggen is, blijf bedenken waarom je handelt zoals je handelt en of je dat eigenlijk diep in je hart wel wilt. Het is moeilijk om te bedenken hoe het anders kan als je die andere kant niet makkelijk kan visualiseren, maar probeer het wel. Praat erover met anderen, ga op onderzoek uit, doe wat. Of je jong of oud bent, je kunt altijd leren en veranderen. Krijg je niet wat je van een ander schijnbaar wilt hebben, zoek het dan in jezelf. Dat is de enige oplossing. En als je zover bent dan merk je dat je juist door die verandering wel krijgt wat je zoekt. Draag zelf uit wat je wilt van een ander…. dat is de oplossing. En wees dankbaar. Dankbaar voor wat je hebt en wat er is. We zijn geneigd om alleen maar te zien wat we missen.

Ga voor je geluk, heb begrip voor een ander, wees dankbaar en leef je leven zo goed mogelijk. Oh ja….. en zie de humor in van dingen…. relativeer… het maakt het leven een stuk makkelijker.

whether-you-think-you-can-or-you-think-you-cant-youre-right

 

3 reacties »

Je had er gewoon nog moeten zijn

Vandaag een jaar geleden stapte je bijtijds je bed in, omdat je je niet lekker voelde. Lekker slapen en dan zou het de volgende dag waarschijnlijk wel weer over zijn. Maar er kwam geen volgende dag meer voor je.
Het speelt de hele dag al door mijn hoofd. Dat ik op dit moment een jaar geleden totaal geen benul had van wat me boven mijn hoofd hing. Het gevoel van ‘had ik maar’ komt om de hoek kijken. Hoe anders was het misschien geweest als ik je nog gebeld had die avond, als ik je wakker had kunnen houden, een ambulance voor je had kunnen bellen. Het heeft geen zin om bij dit soort dingen stil te staan, want het is nou eenmaal gebeurd. Je tijd hier was blijkbaar gekomen. Je was ergens anders nodig.

Het valt me zwaar dat we geen afscheid hebben kunnen nemen. Voor jou de mooiste dood, zoals je zelf al eens gezegd had. Je tekende ervoor om zonder lijdensweg dood te gaan. Dat dat op je 57e zou zijn, had je zelf ook vast niet voor mogelijk gehouden.
Het geeft me wel troost dat je inderdaad zonder het te weten of pijn te lijden overleden bent. Als dat de prijs is voor het niet meer afscheid hebben kunnen nemen, dan is dat maar zo.

Ik wil eigenlijk niet gaan slapen deze nacht. Niet omdat ik denk dat ik dan ook niet meer wakker wordt, maar meer om een soort van plaatsvervanging van vorig jaar, een soort wake of iets dergelijks. Een misplaatst idee van dat ik vorig jaar gewoon lekker heb liggen slapen, niet wetende dat jij dan in je eentje je laatste adem zou uitblazen.
Ik had je in mijn armen moeten houden, zachtjes over je voorhoofd moeten strijken en je zo moeten laten gaan.
Net alsof dat makkelijk had gekund. Ik had je waarschijnlijk door elkaar gerammeld om je wakker te houden, 112 gebeld, anderen gealarmeerd, maar ik was niet kalm met je gaan zitten in totale berusting.

Allemaal achteraf gepraat. Het heeft geen zin meer. Maar op dit soort rare dagen is het onvermijdelijk. Het is ineens bijna tastbaar doordat het precies een jaar geleden is. Een jaar… het blijft onwerkelijk.

Een reactie plaatsen »

Scars are a testament to life

Via Facebook kreeg ik de link naar een artikel over iemand die gereageerd had op een post van iemand die net een naaste had verloren. De reactie wilde ze mij niet onthouden en ik jullie ook niet. Het is zo waar en zo ontzettend mooi geschreven. Het is in het Engels, dus misschien niet voor iedereen makkelijk te lezen, maar het is te lang om ‘even’ te vertalen.

Klik hier voor het hele verhaal. Het is zeer zeker de moeite waard.

Een reactie plaatsen »

Bijna een jaar geleden….

Die onheilspellende dag kruipt langzaam dichterbij. Nog maar een paar weken en dan is het alweer een jaar geleden….

Een jaar geleden. Hoe bizar is dat. Hoe kan er al bijna een heel jaar voorbij zijn? Wat heb ik in die tussentijd gedaan?
Me allereerst totaal verslagen gevoeld, alsof er een hand met veel geweld mijn hart uit mijn borstkas heeft gerukt. Verstikkend. Totale ontreddering. Mijn fundament heeft niet alleen gewankeld, maar me keihard geprobeerd eraf te schudden. En het is voor even gelukt. Die hand om mijn hals die mijn strot dicht heeft geknepen. De wanhoop van ‘hoe moet ik nu verder’. Het ongeloof. Hoe lang ik niet heb gedacht dat het gewoon een nachtmerrie was. Dat als ik dan wakker zou worden, het een boze droom bleek te zijn. En dan na een paar seconden al wist dat het de werkelijkheid was. De boosheid. Het waarom. De angst om hetzelfde te overkomen. En blijkbaar heb ik tussendoor alles geregeld dat wat geregeld moest worden. Nu ik erover nadenk vind ik het pas te idioot voor woorden dat ik hier zit zonder gek geworden te zijn, zonder zelfmoordneigingen en zonder totale uitputting.

Het leven gaat door, alles wordt makkelijker. De scherpe randjes worden wat minder scherp, de wanhoop vervaagt, lachen wordt weer gewoner, zonder schuldgevoel. Af en toe word ik weer teruggegooid naar die gevoelens van toen. Iemand die onverwacht een herinnering aan haar met me deelt, mijn eigen herinneringen die soms een glimlach op mijn gezicht toveren, maar nog wel eens een waas van verdriet veroorzaken. De telefoonrekening waar haar nummer niet meer 30 keer op staat. Maar hoe verder de tijd verstrijkt, hoe meer soms de kleine momenten van reddeloosheid. De momenten waar ze bij had moeten zijn. Weer even die hand die mijn keel dichtknijpt. Soms op de momenten die anderen niet in de gaten hebben. Dat hoeft ook niet, ik kan of wil het niet altijd uitleggen. En soms merkt iemand het wel op. Dat is fijn. Het hoeft niet eens uitgesproken te worden. Een blik van verstandhouding, een hand die even in de mijne knijpt, een knuffel.

Zoals meestal als ik blog is het zondagochtend vroeg. In een bijna donkere kamer. Alleen een lichtje om mijn toetsenbord te verlichten en het mooie waxinelichtje dat ik haar ooit gegeven heb met ‘zus’ erop staat aan met haar engeltjes ernaast. Mijn kleine kattenbengeltjes liggen in de buurt. Het enige verschil is het nieuwe huis waar de bank waar ik op zit inmiddels staat. Mijn eigen huis.

Het huis voelt steeds een beetje meer als mijn huis. Ergens heeft het ook iets onwennigs. Hier is mijn zus nooit geweest. Er liggen hier geen herinneringen aan haar.

Ze zit in mijn hart, dus ze is hier wel. Er komen naarmate de tijd verstrijkt steeds meer herinneringen aan haar naar boven. De lampen in het oude huis die eraf gingen en door haar opgehangen waren 11 jaar daarvoor. En dan ineens 3 gaten onder een afdekkapje zien, omdat de lamp steeds niet helemaal goed hing. Die gaten zijn inmiddels dicht….
Dat huis waar we met Jip en Janneke champagne op hebben geproost samen met onze mams erbij. Net als twee jaar ervoor toen ik ook verhuisde. En net als een paar weken geleden. Het enige verschil is dat ik nu alleen met diezelfde champagne geproost heb op het voor mij juiste moment. Ik wilde niets liever dan dat alleen te doen. Ze was op dat moment dichterbij dan ooit.

Waarom is zo’n datum zo’n heet hangijzer? Ze is op die dag niet meer dood dan een week, een maand of een half jaar geleden. Waarschijnlijk omdat ik nu in de periode kom waarin ik de laatste dingen met haar deed, toen nog in de zalige onwetendheid van het onheil dat boven mijn hoofd hing. Vorig jaar om deze tijd was ik bezig met mijn Sinterklaascadeautjes voor haar en mijn neef waar we het mee vierden. Dat zou ook de laatste keer zijn dat ik haar in levende lijve zag. Nog geen week later zag ik tussen de totale ontreddering door de uitgepakte cadeautjes in een tas in haar huis staan…

Soms ben ik bang dat zij vervaagt, samen met de tijd. Daarom probeer ik haar levend te houden. Met me mee te nemen naar de toekomst, terwijl dat niet kan. Ik wil niet in het verleden leven, maar ik ben zo bang dat ik haar kwijt ben in de toekomst, ondanks dat ze in mijn hart zit.

Kleine oneindigheid – Marco Borsato

4 reacties »

%d bloggers liken dit: